O café na trincheira

Just another WordPress weblog
RSSRSS Contacta Subscríbete por e-mail!

Sobre este blog

  • O autor
  • A liña editorial

Seccións

  • Cultura
  • Política
  • Uncategorized

Arquivo

  • Xuño 2010
  • Maio 2010
  • Abril 2010
  • Marzo 2010
  • Febreiro 2010
  • Xaneiro 2010
  • Decembro 2009
  • Novembro 2009
  • Outubro 2009
  • Setembro 2009
  • Agosto 2009
  • Xullo 2009
  • Xuño 2009
  • Maio 2009
  • Abril 2009
  • Marzo 2009
  • Febreiro 2009
  • Xaneiro 2009
  • Decembro 2008
  • Novembro 2008

Blogroll

  • Blogroll

    • Alicerces
    • Alter economía
    • Arume dos piñeiros
    • As túas balas
    • as uvas na solaina
    • Bretemas
    • Cabaret Voltaire
    • Cafradas Financieras
    • Calidonia
    • Croques
    • De paso
    • Dissent
    • Feijóo mente
    • Fundació Rafael Campalans
    • Infraestructuras de Galicia
    • Krugman Blog
    • landoas
    • O funanbulista coxo
    • Peter Singer
    • Peter Singer
    • Renovar o BNG
    • Si home si
    • The Nation
    • Tom Paine
    • Vicenç Navarro
    • Vigoblog
    • Xavier Carro
  • 26 Xuñ 2009

    CaixaGalicia&co

    Dada  a  falta  de  transparencia  das  institucións  financeiras  non  sabemos  exactamente  se  as  caixas  galegas  terán  problemas  nun  futuro  inmediato  ou  non. Dende  logo,  o  anunciado  Fondo  de  Re estruturación   do  Sistema  Financeiro  está  pensado  para  axudar  a  aquelas  entidades  que  por  unha  grande  exposición  ao  risco, debido  as  pasadas  alegrías  na  concesión  de  créditos  a  promotores,  están  sendo  afectadas  por  quebras. A  iso  ha  de  sumarse  a  medida  en  que  vexan  aumentados  os  seus  índices  de  morosidade  por  impagos  de  particulares. Ata  que  punto  as  dúas  caixas  galegas  van  a  necesitar  eses  fondos ou  se,  simplemente,  terán  que  ir  a  algunha  fórmula  de  fusión,  é  o  quid  da  cuestión. 

       Nun  inmediato  pasado  era  Caixa  Galicia  a  que  tiña  interese  en  absorber  a  Caixanova,  dado  que  o  seu  volume  máis  que  duplicaba  o  da  caixa  do  sur  de  Galicia. Hoxe  tal  vez  segue  sendo  así,  aínda  que    voces  informadas  avisan  de  que  nos  últimos  tempos, e  con  todas  as  precaucións  coas  que  un  poda  dicir  algo  así,  esa  relación  se  tiña  transformado  nunha  de  maior  paridade. De  producirse,  non  sería  unha  boa  noticia  para  os  traballadores,  dada  a  maneira  en  que  se  solapan  oficinas  das  dúas  entidades.

       Outra  posibilidade  é  que  a  insuficiencia  de  recursos  obrigue  a  que  unha  caixa  foránea  -digamos  Cajamadrid-  se  faga  co  control  dalgunha  das  entidades  galegas. A  proximidade  entre  Feijóo  e  Esperanza  Aguirre  facilitaría  esa  opción, dado  que,  mentres  non  cambie  a  lei,  unha  fusión  entre  entidades  de  diversas  comunidades  autónomas  tería  que  ser  autorizada  polos  gobernos  correspondentes. De  suceder,  veriamos  repetida,  unha  vez  máis,  a  historia. Todo  apunta  a  que  tamén  neste  ámbito  acabaremos  sendo  un  distrito  de  Madrid, máis  ou  menos  como  Ávila  ou  Segovia –aí  esta  o  exemplo  da  Caja  da  Mancha-,  pero  un  pouquiño  máis  lonxe. Non  hai  que  lamentarse: é  o  que  merecemos.

    6 Comentarios
    Compartir: delicious digg technorati yahoo meneame
  • 25 Xuñ 2009

    Reitero un argumento

    A  exitosa  manifestación  que  a  MNLG  convocou  na  defensa  do  galego  tivo  un  pero:  non  fixo  ningún  esforzo  en  sumar,  en  facer  unha  convocatoria  aberta  e  plural  que  poidera  sumar  forzas  contra  o  que  é,  aparentemente,  o  ataque  aberto  máis  forte  que  sofre  o  idioma  galego  nos  últimos  trinta  anos. Pesou  aí  un  desexo  de  protagonismo  e  patrimonialización  que,  se  é  máis  ou  menos  comprensible  en  épocas  normais,  non  o  é  baixo  circunstancias  adversas  e  extraordinarias.

      Cando  acabe  o  verán  e  retorne  o  curso  político,  cando  a  sociedade  volva  aos  seus  ritmos  ordinarios,  non  cabe  dúbida  de  que  o  PP  seguirá  machacando  e  de  que  se  repetirán  as  manifestacións. ¿Existirá  entón  xenerosidade,  amplitude  de  miras?. Temo  que  non.

      Algúns  defensores  máis  ou  menos  fantásticos  do  galego  comparten  dous  prexuízos: a) que  a  sorte  do  galego  se  decide  por  decreto. É  un  prexuízo  clásico  da  esquerda  de  raíz  staliniana,  que  imaxina  que  o  mundo  é  moldeable  a  vontade  dende  o  poder  político. A  sociedade  civil  parécelles  unha  coña,  e  todo  se  xoga  no  ámbito  do  poder. Das  correntes  profundas  dun  país  nen  de  gañar  a  batalla  das mentes  non  queren  nin  escoitar  o  rumor  lonxano.

      O  segundo  é  o  prexuízo  do  monolingüísmo:  por  máis  que  saiban  que  nas  cidades  e  entre  a  xuventude  o  castelán  é  xa  maioritario  do  asunto  tampouco  queren  saber  nada. O  seu  é  alienarse,  infatuarse  habitando  un  mundo  paralelo  e  soñar,  dun  modo  puramente  estético,  con  que  algún  día  Galicia  será  independente  e  o  galego idioma  maioritario. Pensan  no  caso  finés, no  hebreo  e  cousas  así. Se  alguén  lles  dí  que  iso  é  pensamento  máxico  prefiren  mirar  para  outra  parte…

      Tamén  hai,  dende  logo,  a  estas  alturas  moita  xente  que  sabe  que  a  estratexia  que  se  deriva  desas  posicións  está  conducida  ao  fracaso,  pero  prefiren  calar  para  non  molestar  a  aqueles  cos  que  conviven  nos  mesmos  espazos  profesionais,  políticos  ou  públicos,  ou,  no  caso  dos  literatos,  para  no  ferir  a  un  público  susceptible  que  sempre  premia  que  lle  digan  o  que  quere  ouvir. Unha  certa  covardía  ou  busca  da  aclamación  do  pequeno  grupo,  a  sabendas  de  que  iso  leva  á  derrota  no  asunto  de  fondo.   

       Pero  insisto:    como  as  batallas  se  dan  para  gañalas  sería natural que os dous partidos, os tres sindicatos maioritarios, outras entidades cívicas e sociais pero, sobre todo, persoas de un amplo abano, dunha pluralidade máis aló da controversia, concordasen cun texto de apoio ás medidas de discriminación positiva para o galego, recoñecendo que Galicia é unha sociedade bilingüe -non hai que deixarlle esa bandeira a GB- pero que o galego necesita protección e empoderamento.

    Esa idea foi lanzada dende este mesmo blogue: paréceme obvia e evidente.  Algunhas  persoas,  a  título  puramente  individual,  intentamos  coordenalo. Non  parece  que  a  cousa  vaia  a  dar  resultado,  aínda  cando  é  obvio  que  o  que  se  xoga  é  equivalente  a  un  segundo  aldraxe. Cando  volva  o  outono  esa  convocatoria  non  terá  lugar  -oxalá  me  engane-. Pero  tamén  eu  Dixit  et  salvavit  anima  meam. Agora  que  lle  pregunten  a  Paco..

    7 Comentarios
    Compartir: delicious digg technorati yahoo meneame
  • 23 Xuñ 2009

    Agora virán as caixas

      Considerada  en  perspectiva,  Galicia  está  perdendo,  paso  a  paso,  a  posibilidade  de  precisar  e  de  poñer  en  obra  un  proxecto  de  modernización  propio. Non  cabe  dúbida  -a  min  non  me  cabe-  que  a  responsabilidade  do  nacionalismo,  que  ao  parecer  tería  que  ser  o  máis  interesado  en  formulalo,  é  enorme.

      Pero  o  sectarismo,  a  incompetencia,  -alguén  debería  escribir  un  tratado  sobre  qué  tipo  de  partido  é  ese  partido nacionalista  que  non  consegue  ser  votado  nin  polo  26% que  se  declara  nacionalista-   e  os  intereses  creados  dentro  da  organización  que  o  representa,  sumanse  entre  sí  para  dar  como  resultado  unha  acción  política  ( por  chamarlle  dalgún  modo )  inútil. O  nacionalismo  se  pensa  a  si  mesmo  coma  un  movemento puramente  expresivo  máis  que  como  un  instrumento  útil  dunha  sociedade  que  necesitaría  claridade  para  o  seu  futuro. Claro  que ¿como  van  a  ter  ideas  para  un  país  os  que  non saben xestionas  a  súa propia casa?.

     E  o  peor  é  que  o  nacionalismo,  que  ten  todos  os  pecados  de  omisión  do  mundo  nas  súas  costas,  que  é  un  colaborador  por  pasiva  desa  incapacidade  e  desa  impotencia,  non  é  capaz  nin  de  dar  algún  sigo  de  saír  dese  ensimismamento. Ao  contrario,  de  te  fabula narratur:  podemos  inferir  o  seu  futuro: unha  forza  de  en torno  ao  dez  por  cento  -un  ghetto,  de  feito-  que  non  terá  ningunha  capacidade  de  determinar  nada,  pero  que  practica  o  que  foi  a  norma  neste  anos: a  grandilocuencia  e  a  vanidade  moral. Ese  crerse  mellores  que  os demais  que  os  fai  tan  antipáticos,  esa  tendencia  a  vivir  nun  mundo  propio,  de  costas  a  unha  realidade  que  lles  queda demasiado  grande. De  non  pegar  un  cambio  de  rumo  está  claro  por  onde  irán  as  cousas:  dende  o  terreo  lingüístico  ata  o  da  política  pasando  polo  da  economía  Galicia  se  convertirá  nun  barrio  periférico  de  Madrid.

       Mesmo  para  que  os  partidos  non  nacionalistas,  o  PP,  pero  sobre  todo  o  PSdeG  tiverán  outra  actitude  sería  necesaria  outra  actitude  máis  intelixente  por  parte dos  nacionalistas. Pero  a  súa  é  unha  política  fantástica,  non  ocupada  co  empírico,  senón  puramente  onanista.

      Un  exemplo: agora  estamos  nun  momento  crucial  para  as  caixas. Cabe  dentro  do  posible  que  se  produzan  fusións  -dende  logo  Méndez  querería  facerse  con  Caixanova-,  tamén  con  entidades  de  fóra  do  territorio. Non sería  tan  raro  que  Cajamadrid   acabara  facéndose  coa  totalidade  ou  cunha  parte  do  pastel,  en  caixas,  por  certo,  que  obraron  dun  modo  moi  semellante  a  bancos  privados,  contra  o  que  é  a  súa  función  evidente  e  que  a  punto  estiveron,  a  través  das  así  chamadas  cuotas  participativas  en  converterse  de  feito  en  entidades  indistingubles  dun  banco.

      Pero,  claro,  os  señoritos  non  queren saber  nada  de  asuntos  tan  tanxenciais  aos  que  eles  consideran  decisivos..  E  así  nos  vai..

    6 Comentarios
    Compartir: delicious digg technorati yahoo meneame
  • 20 Xuñ 2009

    A ambición de Feijóo

    Asegura  a  lenda  urbana  que  Núñez  Feijóo  nunca  pensou  en  gañar  as  eleccións  e  que  máis  ben  o  que  tiña  en  mente  era  obter  uns  bos  resultados  que  lle  franquearan  as  portas  da  influencia  en  Génova, 13.   Galicia  sería  apenas  unha  estación  de  paso  cara  a  obxectivos  máis  ambiciosos. É  unha  idea  plausible,  e  que  explicaría  o  despiste  e  o  desconcerto  do  novo  goberno  nos  seus  primeiros  meses,  non  menor  que  os  do  bipartito  nos  seus  peores  momentos. En  todo  caso,  esta  idea  dános  unha  clave  explicativa  dalgunha  das  súas  liñas  de  actuación,  en  particular  no  que  se  refire  á  súa  política  lingüística,  tan  atenta  ao  que  nos  medios  de  comunicación  da  dereita  madrileña  se  toma  por  evidente.

      Tal  vez  do  que  se  trate  sexa  de  optar  á  presidencia  de  España. Está  claro  que  Mariano  Rajoy  nunca  foi  moi  valorado  polos  electores,  e  que  non  é  un  bo  cartel. Tamén  está  claro  que  a  candidatura  de  Esperanza  Aguirre  frustrouse  e  que  Camps  anda  preocupado  pola  medida  dos  seus  traxes. Quero dicir  que  Núñez  Feijóo  responde  ao  perfil  do  líder  que  busca  a  dereita. Por  idade,  por  estilo,  porque  o  poder  en  Galicia  dálle  recursos,  porque  se  move  nunha  ambigüidade  calculada  que  lle  pode  deparar  diversidade  de  apoios,  porque  ser  galego  non  crea  susceptibilidades… todo  parece  conspirar  para  alimentar unha  posible  ambición  de  ser  o  recambio  de  Mariano. 

      Non  sería,  por  certo,  unha  mala  opción  para  o  PP. Está  claro  que  Rajoy  é  un  problema  para  a  dereita  española  pola  súa  escasa  capacidade  de  convencer  e  encandilar  e  tamén  está  claro  que  nin  Gallardón  nin  Espe  están  chamados  a  ocupar  o  seu  lugar. Están  queimados  como  posibles  candidatos,  por  diferentes  razóns. Así  que  ¿ por qué  non ?  pensará  Núñez  Feijóo. Dende  logo,  o  moito  que  se  pródiga  polas  televisións españolas  -de  Buenafuente  a  Intereconomía-  da  que  pensar..

    2 Comentarios
    Compartir: delicious digg technorati yahoo meneame
  • 18 Xuñ 2009

    A próxima derrota

     Así  sucederán  as  cousas:  o  PP  seguirá  tirando  do  fío  do  idioma. Se perdura  a  asociación  entre  galego  e  imposición  terá  gañado  a  hexemonía  moral  e  política. 

      Mentres,  o  nacionalismo,  desconcertado,  estará no  seu  recanto  impotente. Terá  tendencia  a  radicalizarse  neste  tema  coma  noutros. Así  que  se  irá,  feliz,  ao  seu  recanto. Deixará  o  espazo  libre.

      Dada  esa  defección  o  PSdeG  e  o  galeguismo  institucional  terán  pouco  espazo  para  manobrar. Será  moi  difícil  construír  un  consenso  sobre  o  idioma  que  non  inclúa  aos  nacionalistas  e  co  PP    botando  leña  ao  lume. Ao  tempo,  como  unha  pescada  que  se  morde  a  cola  seguirá  aumentando  o  vínculo  entre  galego  e  nacionalismo.

      Sen partner  posible,  o  bipartito  non  terá  opción algunha. O  PP  terá  conseguido  o  seu  obxectivo.

      Será  unha  derrota  para  o  idioma,  pero  tamén  unha  derrota  que  levará  da  man  outras  morais,  políticas  e, por  suposto,  electorais.

       Todo  isto,  salvo,  claro,  que  alguén  reaccione. Que  algunha  iniciativa  cívica  ou  política  constrúa  un  novo  discurso,  unha  nova  civilidade  en  torno  ao  galego  que  poda  volverse  maioritaria  e  derrote  a  corrente  de  opinión  que ve  no  galego  unha  pura  opción  individual  fronte  ao  castelán  que  é  o  natural  e  imperativo.

    20 Comentarios
    Compartir: delicious digg technorati yahoo meneame
  • 16 Xuñ 2009

    O BNG en suspensión

    Cando ún  fala  cos  amigos  afíns  ao  bloque  e  intenta  captar  o  estado  de  ánimo  ou  de  espírito  no  que  agora  se  moven  os  nacionalistas  a  sensación  que  tén  é  que  ese  campo  está  nun  estado  de  suspensión. As  partículas  están  aí,  esparexidas,  pero  calquera  suceso  pode  levalas  dese  estado máis  ou  menos  homóxeneo  á  outro  nivel  de  gran  degradación:  ao  caos  e  a  disolución.

      No  ambiente  está  que  hai  que  reformulalo  todo,  que  hai  que  volver  a  empezar  polo  principio,  non  dando  por  evidente  ningunha  das  verdades  que  durante  vinte  ou  trinta  anos  alimentaron  esa  subcultura  ineficiente. Pero,  ao  mesmo  tempo,  a  sensación  de  impotencia,  de  incapacidade  e  de  falta  de  coraxe  para  abordar  esa  transformación. Nótase  a  falla  de  liderado  e  apóderase  dos  espíritos  esa  sensación  de  que  todo  é  leve. Que  se  alguén  non fai  algo  rápido  -un  golpe  de  timón  certeiro,  unha  sabedoría  que  se  erga  sobre  o  ermo  actual-  ese  campo  pode  estar  abocado  a  ese  triste nove  por  cento  das  últimas  eleccións…  

      “Alí  onde  nace  o  perigo  nace  a  salvación”  escrebeu  Hölderlin. Pero  o  nacionalismo  galego  contemporáneo  nunca  deslumbrou  pola  súa  brillantez  ou  intelixencia….

    8 Comentarios
    Compartir: delicious digg technorati yahoo meneame
  • 15 Xuñ 2009

    Polarización en Galicia

           Despois  de  torrarme  un  par  de  días  en  Portugal,  cunha  dieta  estricta  de  bacallao,  sardiñas  e  sol  -de  vez  en  cando  hai  que  deixar  a  cabeza  colgada  na  percha-  voltamos  ao  labor. Colgo  aquí  un  pequeno  traballo  que  foi  publicado  no  último  número  de  FRC,  a  revista  da  Fundació  Rafael  Campalans  -a  revista  teórica  do  PSC  para  entendernos-  dirixida  polo  bo  amigo,  o  sociólogo  Oriol  Bartomeus.

       O  artigo  evidencia  que  eu  esperaba  que  o  PP  desactivara  GB  e  mudara  a  súa  posición  sobre  o  idioma  despois  da  campaña  electoral. Como  é  obvio  cometín  unha  equivocación.

      

          Dado  que  escribo  para  catalanes  lo  primero  que  hay  que  precisar  es  esto:  el  Partido  Popular  no  ha  ganado  las  elecciones  porque  Galicia  haya  vuelto  a  la  normalidad. No estaba  escrito  en  el  cielo  que  esto fuera  a ser  así. Es  más,  nadie  que  yo  conozca  presagiaba  ese  resultado  dos  meses  antes  de  las  elecciones. Si  los  conservadores han  ganado  las  elecciones  ha  sido  contra  sus  propias  previsiones,  hasta  el  punto  de  que  no  es  seguro  que  sepan  qué  hacer  con  el  gobierno. Núñez  Feijóo tiene  poco  que  ver  con  Fraga  y  habrá  que  aguardar  a  ver  lo  que  da  de  sí. Es  verdad,  sin  embargo,  que  Galicia  sigue  siendo  un  poco  más  conservadora  de  lo  que  lo  es  la  media  española  -así  lo  registran  los  índices  de   auto-ubicación  que manejan  los sociólogos-  pero  no  hay  que  encontrar  ahí  la  razón  por  la  que  el  bipartito  ha  sido  derrotado.

     

       En  realidad,  es más  bien  al contrario. Según  la  percepción  general,  PSdeG  y  BNG  han  perdido  las  elecciones  por  parecerse  demasiado  a  sus  oponentes. La  presunción que tanto  Touriño  como  Quintana  compartían  era que  el  mero  ejercicio del  poder  desgastaría  al  PP  y  reforzaría  sus  posiciones. Pensaban  que  estaban  abocados  a  perder  una  fracción  de  su  electorado  -el  más  puritano-  pero  que  lo  compensarían  con  creces  entrando  a  saco  en  el  espacio  conservador. Suponían  que  el  voto  a  la  derecha  era  voto  al  poder  y  que  siendo  ellos  ahora  el  poder  la  transferencia  sería  inmediata. El  nádir  de  este  delirio  tuvo  lugar  en  la  mitad  de  la  legislatura  cuando  los  estrategas  del  PSdeG  anunciaron  que  ese  partido  podría  convertirse  en  el  partido  más  votado,  superando  al  PP. Algo  que  ni  un  borracho en  la esquina  podría  creer  sin  ruborizarse.  

     

       Partiendo  de  esa  premisa  practicaron,  desde  el  comienzo, con  toda  consciencia, una  política  de grado cero,  de  nula  significación. La  irrelevancia  se  convirtió  en  consigna. Es  cierto  que  paralizaron  la  construcción  indiscriminada  en  la  costa,  sometida  a  graves  presiones,  y  que,  aquí  y  allá,   se  aprobó  algún  que  otro  decreto  interesante  -las  Normas  do  Hábitat,  por  ejemplo-  pero,  en  conjunto,  lo  dejaron  estar. Tanto  es  así  que  el  nuevo  gobierno  de  Núñez  Feijóo  no  tiene  nada decisivo que  rectificar. Incluso  los  dos aspectos  sobre  los  que  se  apoyó  el  PP  para  desgastar  al  bipartito y  que  generaron  mayor  polémica  en  los  últimos  meses  -la  oposición  de  Galicia  Bilingüe  al  decreto  que  intentaba  garantizar  una  enseñanza  al  50%  de  ambos  idiomas  y  la  concesión   de  licencias  para  la  explotación  del  viento-  serán  desactivados  previsiblemente  sin  mayores  consecuencias.     

     

         Hay  que  recordar  que  PSdeG  y  BNG  llegaron  al  poder  montados  a  lomos  de  una  crisis  sin  precedentes  del  PP. La  edad  de  Fraga,  el  agotamiento conservador  después  de  un  largo  ciclo  de  gobierno,  la  mala  gestión  que llevó  al  hundimiento  del  Prestige  y,  sobre  todo,  el  sentimiento generalizado de manipulación,  crearon  un  malestar  que  llevó  a  la  derrota  electoral  de  la  derecha. Pero  no  basta  que  quién  gobierna  esté  en  crisis  para  que  los ciudadanos  elijan  otro  poder. Se  requiere  también  que exista  una  opción  que  pueda  tomarlo  en  sus  manos. El  cambio  de  gobierno  sería imposible si  la  oposición  no  hubiese  hecho previamente los  deberes. Y  es cierto  que  los  socialistas  se  habían  deshecho  de  Francisco  Vázquez,  que  siempre  había  sido  el  mejor  aliado  de  Fraga,  y  los  nacionalistas  habían  bajado  del monte. La  alternancia  era,  pues,  posible. Y  tuvo  lugar.

     

       No,  por  cierto,  porque  el  electorado  confiase  grandemente  en  esos  dos  partidos. Sino, simplemente,  porque  les  había  llegado  su  hora. Estaban  allí,  y  tenían  que  recoger  los  frutos  del cambio  social. Era  un  experimento  crucial  que  tenía  que  ser  testado. Galicia  no  era  ya  un  país  agrario  -sólo  el  9% de  la  población  está  ahora  ocupada  en  ese  sector-  sino  de  trabajadores  asalariados  -sobre  un  60%  de  la  población  activa  se  ocupa  en  el  sector  servicios- . Por  otro  lado,  su  interior  estaba  despoblado  y  la  gente  vivía  en  la  franja  que  va  de  Ferrol  a  Vigo. Según  criterios  europeos  sobre  el  70%  de  la  población vive  en zonas  urbanas  o  peri-urbanas. Siendo  así,  las  prácticas  culturales  y  de  consumo,  la  aparición  de  nuevas  y  extensas  clases  medias  -por  oposición  a  lo  magras  que  lo  fueron  en  el pasado-  y también de  nuevas  formas  de  identidad  social,  dieron  lugar  a  una  modificación  de  las  pautas  de conducta  electoral. La  conjunción  del  agotamiento  y  descrédito  del  PP  y  la  emergencia  de  una  alternativa  viable  hicieron  el  resto. 

     

        Ahora  bien,  los  electores socialistas  y nacionalistas  no  votaron  a  ambas  fuerzas  para  que  repitiesen  los  modos  y  maneras  de  Fraga. Desde  muy  pronto  empezó  a  haber  una  sensación  de  ofensa. La  práctica  totalidad  del  programa  de  regeneración  democrática  se  quedó  en  el  tintero. No  hubo  Ley  de  la  CRTVG. Los  dos  grupos  se  repartieron  los  medios  de  comunicación  públicos  sin  que  se  democratizase  la  compañía  ni  cambiase  el  tenor  de  la  programación. La  relación  con  los  medios  de  comunicación  privados  se  mantuvo  en  el  nivel  del  puro  mercadeo. No  se  aprobó  una  Lei  de  Caixas  que  las  hiciese  más transparentes  y  evitase  el  bonapartismo  de  sus  dirigentes  ( el  Club  de  Iñás,  los  empresarios  reunidos  alrededor  de  José  Luís  Méndez,  director  general  de  Caixa  Galicia,  es  el  lobby  de  presión  más considerable  de  Galicia  y  auténtico  gobierno  en  la  sombra ).

     

         El  gobierno  se  subió  a  la  peana  sin  condescender  a  hacer  ningún  gesto  hacia  sus  electores. Buena  parte  de  las  instituciones  no  se  renovaron  y  hasta  el  Defensor  do  Pobo  tuvo  a  bien  hacer  suyos  los  argumentos  que  sobre  la  lengua  gallega  esgrimió  la  parte  más  dura  del  PP. Ni  en  los  nombramientos,  donde  huyó  de  todo  perfil  de  izquierda,  acertó el  bipartito. Tampoco  hizo ningún  esfuerzo por  defender  y  argumentar  su  propia  política,  ni  se  prodigó  en  el esfuerzo  de  escuchar  a  los  que  lo  habían  votado. Haciendo  suyas  políticas implementadas  por  la  derecha  y  que  habían  tenido  gran  contestación  social no  se  molestaron  en  justificar  el  cambio  de  posición. La  instalación  de  la  planta  de  gas –Reganosa-  en  la  Ría  de  Ferrol, los  permisos  dados  a  canteras  y  piscifactorías  en  zonas  protegidas, la  Cidade  da  Cultura,  son  sólo  algunos  ejemplos  entre  otros  muchos. Dando  por  supuesto  que  lo  único  que  se  jugaba  era  la  relación  de  fuerzas  entre  ambas  organizaciones  mostraron  hasta  la  extenuación  sus  desavenencias   internas,  dictadas  menos  por  las  diferencias  políticas  de  fondo que  por  la  desnuda  lucha  por  el  poder.

      

         Siendo  esto  así  tal  vez  lo  raro  es  que  no  hubiesen  visto  el  peligro  con  mayor  claridad. Encuestas  del  CIS  mostraban  que  había  un  deseo  de  cambio  que  no  se  confundía  con  una  pulsión  de  retorno  del  PP,  pero  fueron  desechadas. No  se  supo leerlas. Lo  que  indicaban  explica  lo  que  después  sucedió:  que  los  electores  del  PP  no  perdieron  fuelle, fortalecidos  por  la  crisis  y  las  denuncias de  gasto  suntuario  de  Touriño  difundidas  por  la  COPE,   Intereconomía  et  altri, pero  sí  lo  hicieron  los  votantes  socialistas  y  nacionalistas. La  hipótesis  de  partida  de  Touriño  y  Quintana  estaba  errada. A  ellos  los mandaron  a  casa  los  suyos,  que  se  abstuvieron en  un  porcentaje  notable. Perdieron  crédito  entre  sus  antiguos  electores  y  los  que  ganaron  del  PP  en  las  provincias del  interior  -Lugo  y  Ourense-  no  compensaron  la  pérdida.

     

       Aún  así,  si  se  cuenta  el voto emigrante,  PSdeG  y  BNG  tuvieron  más  votos en  términos  absolutos  que  el PP,  pero  insuficientes  para  evitar  la  pérdida de  un  escaño  del  BNG  por  A  Coruña,  que  fue  el  que  al  final  decidió  el  resultado. Conviene,  en  este  punto,  insistir  que  en  ello  tuvo  mucho  que  ver  “La  Voz  de  Galicia”. Copiando  los  modos  de  la  prensa  madrileña,  ese periódico  se  lanzó  a  una  campaña,  en  el  último  tramo  de  la  legislatura,  de  feroz  descalificación  del  bipartito  y,  en  particular,  del  BNG,  al  que  supo  ver  como  el  eslabón  débil  de  la  cadena. El  80%  del  voto  que  perdieron  los  nacionalistas  fue  en  esa  circunscripción. No  pueden  lamentarse  mucho  de  ello,  dado  que  las  subvenciones  directas  e  indirectas  a  ese medio  fueron  cuantiosas. Alimentaron  la  mano  que  los  ejecutó.

     

       A  partir  de  aquí  tanto  PSdeG  como  BNG  carecían  de  plan  B. Ni  se  les  había  pasado  por  la  cabeza  que  podían  perder  las  elecciones. Después  de  la  derrota  han  reaccionado  como  boxeadores  noqueados. El  desconcierto  ha  sido  total,  absoluto. Estaban infatuados  y  alienados,  encantados  de  conocerse  a  si  mismos,  y  eso  les  ha  costado  el poder. Lo  difícil,  ahora,  será  reconstruir su  credibilidad  ante  los  ciudadanos. Han  decepcionado  a  una  parte  considerable  de  sus  votantes,  han  tenido  prácticas  de  mal  gobierno  y  han  pecado  de  ingenuidad  en  su relación  con  empresarios  y  financieros. De  todo  ello  tendrán  que  hacer  catarsis  y  propósito  de  enmienda.

     

       Que  vuelvan  al  poder  no  es  fácil,  pero  ello depende  sobre  todo  de  que  dejen  atrás  ese  cierto  aspecto  de  partidos  de  amateurs. Es  evidente  que  los  dos  precisan  aprender  una  cultura  de  la  coalición  pero,  sobre  todo,  han  de  saber  escuchar  a  sus  votantes  y  han  de  saber,   mejor  de  lo  que  fue  el  caso,  qué  quieren para  Galicia y  quien  entre  sus  militantes  puede  hacerlo  mejor. La  sociedad  gallega  ha  evolucionado  más  deprisa  de  lo  que  ellos  lo  han  hecho,  y  es  muy  exigente. Están  obligados  a  renovarse,  a  dejar  paso  a  otra  generación  y  a  elevar  su  nivel de  autoexigencia,  hoy  muy  bajo.  El  PSdeG  y el BNG  son  el  problema,  no la  sociedad. La  gente  ya  no  se  contenta  con  votar  a  unas  siglas,  va  más  allá  del  momento  expresivo  y  su  demanda de buen  hacer  en  la gestión  y  de  contenidos  políticos  sustantivos  no  puede  encontrar  oídos  sordos.

     

       Los  cuatro  años  que  restan  ante  la  próxima  convocatoria  se  presentan,  sin  embargo,  con  una  perspectiva  más  bien oscura. No  por  motivos  internos. El  ciclo  del  cambio  gallego  está  lejos  de  haberse  invertido  en  favor  del  PP. La  pérdida  del  gobierno  hay  que  verlo más  bien  como  la  consecuencia  de  los  goles  metidos  en  la  propia  meta,  como  he  intentado  pobremente  explicar. Y otros  indicadores  sugieren  que  no  será  fácil  para  los  conservadores  mantener  la mayoría  absoluta. En  primer  termino,  la  propia  estructura  de  partidos,  pero  también  elementos  como  la  ruptura  de la  univocidad  informativa,  los  cambios  educativos,  el  incremento  del  porcentaje  de  asalariados  o  los  meros cambios  vegetativos –los  que mueren  votan  al  PP  en  mayor  medida  que  los  que  adquieren  la  mayoría  de  edad- hacen  difícil  el  sostenimiento  de  esa  mayoría. Mantener  unida  la  base  social  conservadora  tampoco  es  objetivo  sencillo,  se  mire  como  se  mire. Núñez  Feijóo  es una  incógnita  a  este  respecto.

     

     

       Sin  embargo, el  ciclo  español  puede  favorecer  el  retorno  al  gobierno  central  del  PP. No  sólo  por  la  fuerza  del  vendaval de la crisis  económica  que  ofrece  poco  margen  de  maniobra. El  PSOE  está  sufriendo  una  erosión  constante  del  voto  al  sur  del  Guadarrama. La  fortaleza  del  PP  en  Madrid  y  Valencia  indica  una  derechización  de  la  sociedad  en  esos  territorios  que  va  más  allá  de  lo  circunstancial. No  es  ajeno  a  ello  la  estrategia  comunicativa  de  la  derecha,  basada  en  sal  gorda  difundida  a  través  de  un  rosario  de  medios  que  ocupan  todo  el  espectro,  desde  la  prensa  escrita  a  la  televisión  pasando  por  la  radio. Los  errores  en  la  relación  con  Cataluña  y  un  gobierno  en  el País  Vasco  en  manos  del  PP  amenazan  con  agostar el  espacio  estratégico socialista.

     

        Aunque  el  PSOE  tiende  a  verse  a  si  mismo  como  un  partido  que  ha  de  gobernar  por  naturaleza,  el  partido  más  cercano  a  la  pulsión  basal  de  la  sociedad  española,  eso  puede  estar  cambiando. No  hay  más  que  mirar  lo  que  sucede  con  el  SPD,  el  PSF,  el  Partido  Demócrata  Italiano, o  la  evolución  de  los  Laboristas  para  entender  de  qué  estamos  hablando. Más  allá  de  la  superficie  y  de  lo  coyuntural  el  momento  es  de  riesgo  absoluto. Si  el PP  accede  al  gobierno  y  no  comete  los  errores  de  la  segunda  legislatura  de  Aznar  -si  abandona  sus  fantasías  fundamentalistas-  puede  acercarse  a  ese punto  de  equilibrio  que  lo  acerque  a  las  querencias  de  una  sociedad  que  parece  estar  evolucionando  poco  a  poco  a  la  derecha.

     

        Lo  que  sigue  siendo  una  incógnita es  que  sucederá  cuando  el  Tribunal  Constitucional  emita  su  esperada  sentencia  sobre  el  Estatuto  catalán  y  cuando  ETA  desaparezca  definitivamente,  lo  que  esperemos  no  tarde. Los  terremotos  que  esos  dos  factores  pueden  inducir  sobre  el  mapa  político  español distan  de ser  evidentes  pero  no cabe  duda  de  que  serán  duraderos  y  de  profundo  calado. Quien  no sea  capaz  de  adelantar  en  su  imaginación  el movimiento  de  las  fichas  estará  incapacitado  para  gobernar  España  en  las  próximas  décadas.

     

        De momento, estamos  en  las  postrimerías  de  un  ciclo  político  español que ha  estado  marcado, desde  el  segundo  período  de  Aznar,  por  una  estrategia  de  la  tensión  que  quería  quebrar  la  sintonía  entre  el  PSOE,  de  un  lado,  y  CiU  y  PNV,  de  otro. Si  esa  ruptura  se  consuma  el  PP  habrá  dado  un  paso  de  gigante,  pues  estará  ya  en  el  centro  del  tablero  y  arrinconado  a  los  socialistas. Le  bastará  con  bajar  el  tono  -en  el  gobierno  central,  no  en  la  Comunidad  de  Madrid,  que  seguirá  expidiendo  pasaportes  de  españolidad-  de  sus  afanes  de  re-nacionalización  de  España  para  buscar  una  entente  cordiale  con  los  nacionalistas  a  la  que,  en buena  lógica,  y  a  la  vista  de  la  evolución  de  las  cosas,  estos  se  prestarán.

     

      Por  otro  lado,  aunque  los  nacionalistas  parecen  estar  viviendo  una  situación  de  reflujo,  pueden  caber  pocas  dudas  de que recuperarán  una  parte  de  su  electorado. Los  nacionalistas  han  prestado  votos  al  PSOE  para  impedir  la  llegada  del  PP  al  poder –sin  ellos  Zapatero  no  hubiera  ganado  las  elecciones  de  su  segunda  legislatura- que  regresarán  a  ellos  tarde  o  temprano.

     

       ¿ Cómo afectará  esto  a  la  evolución  política  gallega?. Es  difícil  de  saberlo. A  primera  vista,  ello  dependerá,  sobre  todo,  de  cómo  sepa  ocupar  el  espacio  el  nuevo  PP de  Núñez  Feijóo. Si  el  PPdeG  fue,  en  tiempos  de  Fraga,  un  partido  ómnibus  en  el  que  cabían  todas  las  sensibilidades  de  la  derecha,  y  que  hizo  de  un  cierto  galleguismo  simbólico  el  cemento  que  necesitaba  para  construir  su  versión  gallega  de  la  “mayoría  natural”,  el  nuevo  PP  parece  encontrar  su  epicentro  en  el  electorado  urbano  más  influido  por  las  proclamas  de  la derecha  madrileña. ¿ Qué  rendimiento  dará  esto? ¿Sabrá  Feijóo  moderar  a  sus  radicales? ¿Conseguirá  mantener  unida  su  base  social? ¿o  quedará  despedazado  entre  exigencias  de  gobierno  mutuamente  incompatibles?.

     

        Todo  lo  que  podemos  hacer  hoy  es  especular,  dado  que,  por  raro  que  esto  pueda  parecer, no  sabemos  mucho  acerca  de  lo  que  sucederá  en  el  PP. Desde  luego,  es  un  partido  de  fuerte  implantación,  pero  el  populismo  de  raíz  rural que  lo  caracterizaba  cuando  era  dirigido por  el  fallecido  Xosé  Cuiña  no  sabemos  exactamente  por  qué  clase  de cosa  será  sustituido. Antes  el  PPdeG  era  el  macizo  central  de  la  sociedad  gallega. Lo  era  con  una  naturalidad  que  no podía  dejar  de  sorprender  a  cualquier  espectador  ajeno. En  qué  se  ha  convertido  durante  el  paso  por  la  oposición  y  que gradientes  manejará  desde  el poder  es  algo  que  todavía  hemos  de  desvelar. En  realidad,  durante  los  últimos cuatro  años  el  PP  no  ha marcado,  salvo  en  su  negativa  a  negociar  el  Estatuto,  la agenda.

     

       Con  sólo  dos  Diputaciones,  sin  presencia  en  el  gobierno  de  ninguna  ciudad  del  país  y  tampoco  de  esos  pueblos  grandes que  son  llamados  “vilas”  en  Galicia,  sin  el gobierno  de  la  Xunta  y  tampoco  el  central,  la  verdad  es  que  el  PP  no ha realizado  un  excesivo  gasto  energético,  lo  que  convierte en  más  sensacional  su  victoria. Ello  le  ha  permitido  mantenerse  en  una  cómoda  indefinición  que  tal  vez   ha  contribuido  a  que  el  desgaste  no  fuera  mayor  y  que  haya  podido  presentarse  ante  los  electores  como  una  fuerza  renovada –sus  listas,  en  efecto, lo  fueron-  ante  dos  enemigos  más  bien  fosilizados.

     

      Desde  luego,  Feijóo  dependerá  de  las vicisitudes  que  sufra  el  PP  central  en  mucha  mayor medida  de  lo  que  era  el  caso  en  la  era  Fraga. Feijóo  no  tiene  ni  el carisma ni  la  autoridad  de  su  predecesor,  y  no  puede  mantener  el  margen  de  autonomía  del  que  este  gozaba. De  todos  es  conocido  que  Fraga  Iribarne  nunca  soportó  a  José  María  Aznar y  que  los  dos  realizaban  prácticas  de  vudú,  el  uno en  contra del  otro,  en  cuanto  tenían  ocasión,  lo  que  quedará  reflejado  para  la  posteridad  en  las  páginas  de  ABC  y  El  Mundo. El  modelo bávaro,  la  idea  de  la  Administración  Única  y  la  reforma  del  Senado,  el  uso  del  adjetivo  nacional sin  demasiadas  complicaciones  y  hasta  la  vindicación  ocasional  de  un  galleguismo  “en  las  fronteras  de  la  autodeterminación”  son  elementos  que  quedarán,  sin  duda,  enterrados  en  el  hoyo  más  hondo.

     

        Sin  embargo,  es  difícil  pensar  que  la  Galicia  de  hoy  pueda  gobernarse  ya  con  los  mismos  criterios  que  el  PP  difunde  desde  Génova,  13. Lo  lógico  es  que  Núñez  Feijóo  tienda  la mano,  se  ofrezca  a  negociar  el  Estatuto  desde  su  recién  adquirida  mayoría  -lo  que  generará  conflictos  entre  sus  oponentes-  y  hasta  que  apruebe  por  consenso  la  Lei  da  CRTVG,  dejando  en  evidencia  a  la  oposición. Lo  normal,  en  definitiva,  es  que  se  decante  por  un  galleguismo  neutro  y  por  un  centrismo  al margen  de  toda  polémica. ¿ Bastará  esto  para  contentar  a  su  electorado y  a  una  parte  de  los  que  no  lo  han  votado?.

     

       Esa  es  la  pregunta. Y  es  que  los  movimientos  que  le  piden  la  castellanización  de  la  enseñanza,  y  la  marginal  UPyD –ha  obtenido  el 1´5  de  los  votos- pueden  crearle  problemas  en  una  dirección. Pero,  en  el  lado,  de  los  electores  socialistas  y  nacionalistas  se  es  ya  muy  consciente  de  que  el  PP  no  es  mayoritario, y  puede  volver  a  ser derrotado  por  una  alternativa  que  ofrezca  más  garantías  de  cambio. La  sociedad  gallega,  en  definitiva,  se  ha  polarizado  y  eso  puede  crearle  problemas  a  un  partido  que  sabe  ya  que  de  ningún  modo  es  la  expresión  política  evidente  del país.

     

    2 Comentarios
    Compartir: delicious digg technorati yahoo meneame
  • 10 Xuñ 2009

    CRTVG: no comment

     A  información  que  hoxe  publica  “El  Pais”  http://www.elpais.com/articulo/Galicia/consejeros/CRTVG/aseguran/ingresos/7000/euros/mes/elpepuespgal/20090610elpgal_9/Tes mostra  os  dous  únicos  intereses  dos  tres  partidos  en  relación  á  CRTVG:  o  control  da  información  e  o  uso  do  Consello  de Administración  para  pagar  favores  ou,  directamente,  financiar  postos  de traballo  das  organizacións. O  caso  do  BNG  é  clamoroso  ¿alguén  se  imaxina  a  Leire  Pajín  no  consello de  administración  da   CRTVE ?.  Estes  son  os  tipos  de  tomadura  de  pelo  que despois  queren  que  non teñan  consecuencias  nin  que  a  xente llo  tome  a  mal.

       Non  se  pode  confundir  o  dereito  á  liberdade  de  expresión  co  reparto  de  cuotas  entre  partidos,  pero  así o  fixo  o  bipartito  e  así  tal  vez  o  fará  o  PP. Nas  tertulias  de  toda  caste,  matutinas,  vespertinas  ou  de  noite:  un do  PP,  un  do  PSdeG,  outro  do  BNG. A  confusión  da  democracia  con  ese  reparto  de  partidos  -a  democracia  á  italiana-  non  só  vulnera  a  pluralidade,  socava  tamén  a  lexitimidade  do  sistema  de  medios,  que  pasa  a  ser  pura  expresión  dos  intereses  dos seus  amos. Por  ese  camiño  non.

    3 Comentarios
    Compartir: delicious digg technorati yahoo meneame
  • 08 Xuñ 2009

    Quedaramos en que..

     Non  pode  senón  facerse  constar  que  a  violencia  e  a  agresión  non  son  un  camiño  aceptable  para  a  defensa  de  nada, salvo  en  situacións  de  ditadura  e  etcétera,  o  que  patentemente  non  é  o  caso. Dende  a  máis  radical  das  diferenzas  con  GB  e  Gloria  Lago non  cabe  outra  cousa  que  afirmar  que  é  inadmisible  o  uso  da  coacción. A  democracia  consiste  -creo  que  quedaramos  niso-  en  que  teñen  dereito  a  falar  aqueles  cuxa  opinión  detestamos.

    2 Comentarios
    Compartir: delicious digg technorati yahoo meneame
  • 07 Xuñ 2009

    Primeiros resultados

      Os  primeiros  datos  confirman  a  presunción  xeral  de  que  o  PP  gañaría  as  eleccións. A  cuestión  a  discutir  agora  é  se  a  diferenza  de  3´6  puntos  a  favor  da  dereita  abra  un  período  de  cambio  de  ciclo  en  España,  ou  se,  lidos  en  detalle,  significan  máis  ben  un  empate  técnico.

       En  Galicia  as  cifras  parecen, a  primeira  vista,  máis  preocupantes  para  os  que  se  sitúan  na  oposición  ao  PP. En  especial,  a  caida  do  BNG  -do 3%  afirma  a  tv- é  un  problema  non  só  para  si  mesmo,  senón  para  a  viabilidade  dunha  alternativa  futura  ao  poder  conservador. Indica,  unha  vez  máis,  que  pasou  o  tempo  dos  cambios  cosméticos  e  que  os  nacionalistas  non  deberían  escoller,  unha  vez  máis,  o  camiño  do  ensimismamento. O PSdeG  baixa  un  2%. Pero  esa  cifra  indica  que,  de  momento,  resiste  un  pouco  mellor  que  o  conxunto  do  PSOE..

      É  de  temer  que  volvan  os  tempos  en  que  o  PP  era  un  velo  negro  cubrindo  o  país..

    6 Comentarios
    Compartir: delicious digg technorati yahoo meneame
« Previous Entries

Outros blogs na trincheira

Ciudadano en el ágora

David Giménez Glück

Los derechos de los menores

Reconozcámoslo: no sabemos qué hacer con los adolescentes. Nos parecen gente extraña, incomprensible, con problemas [...]

Diario de una feminista

Violeta Tristán

ORACIÓN POR EL DERECHO AL ABORTO

Si hay que rezar, con tal de que nos dejen en paz y respeten nuestras vidas, que algo valdrán también [...]

El voto con botas

Fermín Bouza

Otra vez la Desafección

Después de rozar mínimos (ver gráfico de abajo: pulsar) tras las elecciones de 2004, la Desafección, medida por el [...]

La trinchera digital

Manuel Rico

Una promesa sepultada

El Gobierno ha decidido archivar la Ley de Libertad Religiosa, que en teoría iba a ser uno de los proyectos estrella [...]

La zona gris

Félix de Mencía

Contra la religión

¿Consultaríamos con un chamán qué deben aprender nuestros hijos en la escuela? ¿Convocaríamos a una peña del [...]

Marcos y molduras

Luis Arroyo

Datos no; relatos sí. Políticas no; valores sí

No es puramente un discurso sobre el Estado de la Unión, como se ha dicho, sino más bien cubrir la formalidad de [...]

Sin frases hechas

Ana Noguera

El verano sólo fue un paréntesis

Finalicé el último artículo, recordando los dos “dolores de cabeza” a los que se enfrentaban los grandes [...]

Taberna y otros lugares

Arturo Burton

Las tortas de Pedro Jota

“Si mi hija Cósima se viste así para una recepción, vamos, es que le doy una torta”. Palabra de Pedro [...]

O café na trincheira

Antón Baamonde

Con Arcimboldo ven o verán..

      De  momento,  esta  fiestra  pecha.   Grazas  a  todos  os  que  entraron  no  Café na  [...]

El sedàs

Ferran Casas

CiU precipita la seva estratègia i perd la basa del finançament

Artur Mas va fer dimarts una roda de premsa important que podria marcar un abans i un després en les conseqüències [...]

Itsasertzetik

Guillermo Malaina

Ajuria Enean “piper” asko euskara gabe

Albiste hau aurkitu dut Berria egunkarian. Beherago, erdaraz, Semanal adizkariak argitaraturiko erantzun zuzena. [...]

Blog publicado con Wordpress

© Todos os dereitos reservados

Cabeceira: Guillermo Varela - Deseño: Daniel Solana - Programación: Rodrigo Díez Villamuera